Monthly Archives Sierpień 2015

rodopsyna

Pręciki siatkówki oka zawierają substancję zwaną rodopsyną (purpura wzrokowa), w której skład wchodzą retinen (pochodna witamina A) i białko — opsyna. Pod wpływem światła następuje rozkład rodopsyny na retinen i opsynę oraz podrażnienie receptorów siatkówki, które wysyłają impulsy do mózgu, co daje wrażenie świetlne. Normalna purpura wzrokowa jest szybko odbudowana, ale w przypadku niedoboru witaminy A resynteza rodopsyny jest opóźniona, co wywołuje kurzą ślepotę. Tak duży niedobór witaminy A, który wywołałby kseroftalmię, jest w USA zjawiskiem dość rzadkim na niektórych jednak obszarach kuli ziemskiej kurza ślepota występuje dość często. W czasie n wojny światowej piloci biorący udział w nocnych lotach otrzymywali racje żywnościowe obfitujące w witaminę A...

czytaj dalej

Wychowanie w zdrowiu

Podniesionego palca wskazującego wychowawców nie można już prawie uniknąć. Wyobrażenie, że zdrowie można osiągnąć przez system kar i zakazów, prowadzi do powstania ścisłych reguł i nakazów. Jednakże wyniki takich belferskich metod są znikome. Przy nadwadze zależność ta jest szczególnie widoczna. Otyli cierpią nie tylko z powodu krzywych spojrzeń kierowanych przez otoczenie, lecz także — przepowiedni lekarskich, że skończą wskutek zawału. Rzeczywiście ryzyko zawału przy nadwadze jest większe, lecz może też wzrastać, gdy się ze swoją nadwagą musi walczyć przy dużym napięciu psychicznym. Ryzyko to rośnie na skutek stresu towarzyszącego nowym próbom schudnięcia, szkodliwym dla zdrowia dietom i powstrzymywaniu apetytu...

czytaj dalej

Zadanie lekarza

Do zadań lekarza należy przede wszystkim zapewnienie prawidłowej drożności dróg oddechowych przez ułatwienie odkrztuszania i ewentualne zwalczanie skurczów oskrzeli. Stosowanie na błony śluzowe nosa lelków a-mimetycznych kurczących naczynia (antazolina, ksylometazolima, itp.) ma co najmniej -wątpliwą wartość. Co prawda leki te, powodując przejściowo niedokrwienie błony śluzowej nosa, zmniejszają wydzielanie, jednak jest to działanie krótkotrwałe i po jego ustąpieniu następuje nasilenie wydzielania, a zbyt częste i długotrwałe używanie leku prowadzi do uszkodzenia nabłonka. Pewna część podanego leku a-mimetycznego wchłania się, czemu sprzyja istniejące przekrwienie...

czytaj dalej

pecherzyki plucne

Pęcherzyki płucne są wzmocnione za pomocą elastycznych łącznotkankowych włókien, dzięki czemu płuca są elastyczne. Sprężystość płuc jest bardzo duża, po wyjęciu ich ze zwierzęcia można przez tchawicę nadmuchać płuca jak balon. Jeżeli zmniejszymy ciśnienie, płuca ściągną się i wycisną z siebie powietrze. Do gładkich mięśni oskrzeli i oskrzelików dochodzą odgałęzienia zarówno nerwów ruchowych, jak i czuciowych. Płuca i jama opłucnej, w której płuca spoczywają, pokryte są cienką, nabłonkową osłoną, zwaną opłucną. Wilgotna powierzchnia opłucnej ułatwia ruch płuc w czasie oddechu nie pozwalając na tarcie ścian. Ciśnienie w jamie opłucnej (przestrzeń pomiędzy opłucną płucną, a opłucną ścienną) jest na ogół niższe od ciśnienia atmosferycznego...

czytaj dalej

kwasy zolciowe

Organizm prowadzi oszczędną gospodarkę kwasami żółciowymi w końcowych częściach jelita następuje ich wchłanianie i odprowadzanie z powrotem do wątroby. Inny składnik żółci, cholesterol, jest bardzo słabo rozpuszczalny w wodzie. Przy nadmiernym odpływie wody z woreczka, stężenie cholesterolu w woreczku żółciowym podnosi się, wskutek czego wytrąca się on w postaci drobnych ziarenek, zwanych kamieniami żółciowymi, które zatykają często przewód żółciowy. Kolor żółci zależy od obecności w niej barwników – zielonego, żółtego, czerwonego lub pomarańczowego, różnych u rozmaitych gatunków zwierząt. Barwniki te są produktami degradacji hemoglobiny wydalanymi z wątroby...

czytaj dalej

sole mineralne

Znamy około 15 pierwiastków niezbędnych w pożywieniu w postaci soli, przy czym kilka z nich jest potrzebnych w ilościach śladowych. Dzienne zapotrzebowanie na niektóre sole lub ich składniki przedstawia się następująco: chlorek sodowy —2—10 g, potas—l—2 g, magnez —0,3 g, fosfor—1,5 g, wapń — 0,8 g (w czasie wzrostu lub ciąży więcej), żelazo — 0,012 g, miedź-0,001 g, mangan-0,0003 g, jod-0,00003 g. Organizm traci dziennie 30 g soli mineralnych wydalając je z moczem, potem i kałem ilość ta musi być zrównoważona przez pobranie odpowiedniej ilości soli wraz z pokarmem. Pokarm pozbawiony całkowicie soli mineralnych może szybciej spowodować szkodliwe następstwa niż całkowity brak pokarmu...

czytaj dalej

dwutlenek wegla

Komórki w stanie spoczynku wytwarzają około 200 cm CO2 w ciągu l minuty. Jeżeli by CO, rozpuszczał się po prostu w osoczu (czyli około 4,3 cm3 CO2 na dm3), krew musiałaby krążyć z szybkością 47 dm /min, a nie 4 do 5 dm”. Taka ilość dwutlenku węgła obniżyłaby pH krwi do 4,5, komórki zaś są zdolne do życia jedynie w wąskim zakresie pH słabo zasadowego (pH 7,2 do 7,6). Niezwykłe właściwości hemoglobiny umożliwiają przenoszenie 50 cm3 CO2 w jednym dm3 krwi z tkanek do pęcherzyków płucnych, przy czym pH krwi tętniczej i żylnej różni się zaledwie o kilka setnych...

czytaj dalej

przemiana weglowodanow

Jak już wiemy, białka i węglowodany są wchłaniane przez układy krwionośne, a tłuszcze — przez kapilary limfa-tyczne kosmków. Wchłonięte aminokwasy i cukry proste przechodzą żyłą wrotną do wątroby. Wątroba prawdopodobnie początkowo odgrywała ważną rolę tylko w trawieniu, jednak w czasie ewolucji podporządkowała sobie jeszcze wiele innych funkcji i obecnie jest chemicznym „majstrem do wszystkiego”...

czytaj dalej